Ina Adema over ‘haar’ Lelystad: ‘Inwoners zijn direct, daar moet je tegen kunnen’

Bron: Stentor


Het was betrekkelijk kort, maar bepaald niet saai. Na slechts 4 jaar zegt burgemeester Ina Adema Lelystad al gedag. Ze wordt Commissaris van de Koning in Brabant, haar droombaan. Een terugblik op een intense periode die eindigde met een bestuurscrisis. ,,Ik spreek raadsleden en wethouders aan op hun twittergedrag. Er is een ondergrens.’’

,,Lelystad is populair, er staan niet veel woningen te koop.'' | Foto: Freddy Schinkel

 Haar werkkamer is als een cv. Wie langs de afscheidscadeaus en onderscheidingen loopt, wandelt door haar bestuurlijke leven. Met herinneringen aan Deventer (waar Adema ruim 7 jaar wethouder was) en vooral Veghel (burgemeester van 2009 tot 2016).  Een vergulde hoef van Salinero, het prijswinnende paard van Anky van Grunsven, een mini Jumbo-vrachtwagen en het Groot Eerekuus van carnavalsvereniging de Kuussegatters. ,,Dié heeft me het meest ontroerd‘’, zegt Adema. ,,Een cadeau van de samenleving. Niet iedereen krijg ‘m bij vertrek.‘’ 


Een groot verschil met het piepkleine carnaval in Lelystad. 

,,Ja, maar je moet beide gemeenten niet op die manier vergelijken. In Lelystad gebeuren weer andere mooie dingen. Kijk naar Jordaan in de Polder (een populair feest met Nederlandse muziek, red.). Dat past echt bij Lelystad. Daar hoef je in Brabant niet mee aan te komen. Ik hoor mensen wel eens zeggen dat hier weinig gebeurt, in andere gemeenten ook trouwens. Nou, het is niet normaal wat hier allemaal wordt georganiseerd.‘’ 


Ze schakelt meteen door op de mooie kanten van de stad. Het water, het vele groen. ,,Dat ga ik verschrikkelijk missen. Als ik van huis naar het stadhuis fiets, 5,5 kilometer, kom ik alleen maar door groen. Behalve het laatste stukje. Als je hier woont dan vind je dat normaal, maar dat is het niet.‘’ 


Toch gaat u al na 4 jaar weg. In tijd dat er grote onrust was. Was dat moeilijk?  

,,De bestuurscrisis was zich aan het ontvouwen. Maar het was een dilemma, ja. Ik heb een paar lastige dagen gehad. Mijn loyaliteit naar deze stad is groot. Aan de andere kant doet deze kans zich nooit meer voor. Deze baan komt eens in de 10, 15 jaar voorbij en ik ben nu 52, ga maar na. Het was werktechnisch de moeilijkste keuze die ik ooit heb gemaakt.‘’ 


Zijn het tropenjaren geweest in Lelystad? 

(lacht) ,,Het was zeker niet saai. Kijk, in Lelystad is altijd veel te doen. In positieve zin, maar de stad behoort ook tot het G40-netwerk vanwege de omvang en de problematiek. Het absolute dieptepunt, los van persoonlijke zaken, vond ik het faillissement van het ziekenhuis. Dat beheerste een tijd mijn agenda. Inmiddels draaien de poli’s weer en wordt er volop geopereerd. Waar we ons voor blijven inzetten is de 24-uurs spoedeisende hulp. Ook willen we graag dat mensen die nu in ziekenhuizen ver weg liggen dichtbij huis op krachten kunnen komen. Niet makkelijk, wel belangrijk.‘’

  

Nog een slepende zaak, Lelystad Airport. Gaat het open? 

,,Ik denk dat het ooit open gaat. Kijk, de Kamer had een rijtje eisen en die zijn ingewilligd. Toen deden zich een nationaal stikstofprobleem en corona voor, dat is complex. Het vliegveld ligt klaar, maar ik snap ook wel dat er nu minder wordt gevolgen. Toch heeft Schiphol (eigenaar van het vliegveld) Lelystad Airport niet voor niets opgenomen in haar toekomstplannen. Het vliegveld is belangrijk voor de ontwikkeling van deze stad. De ministeries zijn nu aan zet, daarna de Kamer. Wij zijn er in elk geval klaar voor.‘’  


Wat gaat u niet missen? 

Ze houdt haar telefoon omhoog. ,,Ik heb net het piketschuifje omgezet. Ik ga het niet missen dat ik uit bed wordt gebeld om een crisismaatregel te nemen. Het hoort erbij, je moet er niet over zeuren, maar ik vind het niet erg dat dat straks voorbij is.‘’ 


Ik bedoelde eigenlijk een hoofdpijndossier

,,Dat heb ik eerlijk gezegd niet. Er is niks waarvan ik denk: hèhè, blij dat ik eraf ben. Ik vind het juist jammer dat ik een dossier niet verder kan brengen: de wijkaanpak in Lelystad-Oost.‘’

 

Raadsleden omschrijven u als iemand zonder stress, klopt dat?    

,,Ik raak zeker niet in paniek. De eerste keer dat ik een grote crisis meemaakte was als burgemeester van Veghel (bij een kickboksgala vond een liquidatie plaats, red.). In zo’n geval daalt een soort rust op me neer en word ik heel scherp. Het is misschien wel het tegendeel van paniek. Het hoeft niet in de krant, maar ik word er iets slimmer van. Dat komt waarschijnlijk door de adrenaline.‘’    


In Lelystad maakte u recent nog een bestuurscrisis mee

,,Twee dingen daarover,  ik zal het ook in mijn afscheidstoespraak zeggen. Als het over de inhoud gaat, ben ik heel trots op deze raad. Bij belangrijke onderwerpen is na prima discussies een besluit genomen. Fantastisch. En de laatste kadernota van John van den Heuvel (de in juni onverwachts overleden wethouder) is unaniem aangenomen. In retrospect erg mooi...‘’ 


Ze schiet even vol. ,,Ik moet het niet over John gaan hebben. Dat heeft me het meest geraakt.‘’ 


Dan door. ,,Waar zit het gedoe? Dat gaat over persoonlijke relaties. Over mensen die elkaar niet  goed verstaan. Zonde. Dan denk ik: ga nou bezig met de inhoud, twitter niet zo veel. Ik denk trouwens dat de crisis dieper is geworden door corona. Als je elkaar niet meer ziet dan wordt het moeilijker.‘’


 Klopt het dat u raadsleden aanspreekt op hun twittergedrag?

,,Zeker.‘’


En wethouders? 

 ,,Ook.‘’ 


Vaak? 

,,Best wel regelmatig. Bij wethouders ben ik nog iets scherper, die vertegenwoordigen het gemeentebestuur. Als raadslid heb je meer ruimte, maar er is een ondergrens. Scheldpartijen, mensen uitmaken voor dingen, dat is niet verstandig.‘’   


Is dat tekenend voor de Lelystadse mentaliteit?

,,Het hoort er een beetje bij. Mensen maken van hun hart geen moordkuil en daar moet je tegen kunnen. Kijk, in Overijssel is het KKW, kiek’n wat wordt. Dat komt uit Twente, maar je ziet het in Deventer ook een beetje. In Brabant wordt niet alles gezegd, je moet leren lezen wat mensen écht bedoelen.  Nou, dat hoef je je in Lelystad nooit af te vragen. Ik ben zelf ook best direct, dat hebben ze in Brabant altijd goed kunnen handelen.‘’ 


Wat wilt u meegeven aan de inwoners? 

,,Natuurlijk is er altijd ruimte voor verbetering, maar er is zo veel om ongelooflijk trots op te zijn. Het groen, het water, mensen die mooie dingen doen. Vertel dat verhaal, dát wil ik meegeven.‘’ 


Mist u dat?

,,Ik denk inderdaad dat inwoners trotser mogen zijn op deze stad. Zonder de problemen over het hoofd te zien, want die zijn er ook.‘’


Veel genoemd: de langdurig werklozen 

,,Ook wat betreft het aantal kinderen met obesitas staan we niet in het goede rijtje. En het aantal mensen met schuldenproblematiek. Kijk, we zijn geen gemiddelde stad. Ik hoop dat dat gaat veranderen.‘’  


Ina Adema heeft haar huis in Lelystad in een week verkocht. Een teken dat de stad gewild is. ,,Wij zijn gewoon populair, er staat niet veel te koop.‘’ De voor Lelystad magische grens van 80.000 inwoners is binnen bereik. ,,We zitten vlakbij.‘’ Uiteindelijk moet Lelystad naar 100.000 inwoners, zegt de scheidend burgemeester. ,,Niet groeien om het groeien, maar meer schouders om de stad te dragen.‘’