‘Vredesapostel' Van Geel wil verstoorde verhoudingen rond Schiphol herstellen

Bron: FD


Het poldermodel werkt niet meer bij luchthaven Schiphol. De onderlinge verhoudingen zijn verhard. Oud-politicus Van Geel heeft een advies opgesteld voor invoering van een nieuw regionaal overlegmodel. Hij vindt dat er betrouwbaardere informatie over geluidshinder moet komen voor iedereen.

Pieter van Geel tijdens een persconferentie waarin hij advies uitbracht over het beheer van grote grazers in de Oostvaardersplassen. | Foto: Koen van Weel/ANP

Het poldermodel werkt niet meer bij luchthaven Schiphol. De onderlinge verhoudingen tussen de betrokken partijen zijn verhard. Er moet snel een ander overlegmodel komen, want de irritaties lopen hoog op.


Dat stelt Pieter van Geel (69), de voormalig CDA-politicus die als onafhankelijk expert een advies heeft opgesteld voor het gewenste regionale overlegmodel over de toekomst van de nationale luchthaven. Hij doet dat op verzoek van luchtvaartminister Cora van Nieuwenhuizen.


Schiphol is verweesd geraakt, stelt Van Geel. ‘De omgevingspartijen voelen zich geen mede-eigenaar van de luchthaven. Iedereen is langzaam maar zeker afgehaakt.'

Advies Van Geel aan luchtvaartminister -
.
Download • 209KB

Verhoudingen verstoord

De oud-staatssecretaris vervult de rol van vredesapostel in de ernstig verstoorde verhoudingen rond Schiphol. Die bereikten een dieptepunt toen bewonersvertegenwoordigers dit jaar uit de Omgevingsraad Schiphol stapten. Zij vinden dat er niet naar hun bezwaren wordt geluisterd en dat al het overleg uitsluitend gericht is op verdere groei van het aantal vliegbewegingen op de luchthaven.

Dat was kort voor de uitbraak van de coronacrisis. Sindsdien is de luchtvaart deels stilgevallen en de overlast voor omwonenden afgenomen. Er wordt minder dan de helft van het aantal vluchten uitgevoerd als normaal gesproken in december het geval is.


Maar het advies van Van Geel, dat 68 pagina's telt, heeft ook betrekking op de jaren na corona, als de luchtvaart kan herstellen en ook de overlast weer zal toenemen. Hij heeft de afgelopen anderhalf jaar met alle groepen gesproken die direct met Schiphol te maken hebben: tientallen gemeenten, bewonersgroepen, luchtvaartmaatschappijen, Schiphol zelf, de luchtverkeersleiding, het ministerie, de provincie.


Betrouwbare informatie

Van Geel stelt dat er geen toekomst meer is voor de Omgevingsraad Schiphol, bij gebrek aan vertrouwen in dit overlegorgaan. ‘Het grote economische en werkgelegenheidsbelang van Schiphol verbinden met de maximaal mogelijke reductie van overlast voor inwoners, zou bij uitstek een onderwerp voor het traditionele poldermodel zijn.’ Maar het werkt niet meer.


Van Geel doet een aantal aanbevelingen. Een is dat er veel meer aandacht moet zijn voor betrouwbare informatie over geluidshinder en andere kwalijke effecten van de luchtvaart. Transparantie kan onderling wantrouwen wegnemen.


Verder moeten Rijk, provincies en gemeenten meer als één overheid naar buiten treden bij besluitvorming over Schiphol. Het Rijk moet de regie nemen en de bestuurders in de regio moeten verantwoordelijkheid nemen voor het beleid. Het beeld is nu dat het beleid versnipperd is.


Jongeren en experts

Van Geel pleit ook voor de instelling van een Maatschappelijke Raad Schiphol. Daarin krijgen bewoners, onder wie ook jongeren, maatschappelijke groeperingen en inhoudelijke experts een plek. ‘Die raad krijgt een scherpere positie dan de Omgevingsraad.'


Hij meent bovendien dat het uitgangspunt moet zijn dat het leefklimaat in het gebied rond Schiphol verbetert en de hinder afneemt. Groei en verdere economische ontwikkelingen zijn alleen mogelijk als er tegelijk een pad wordt uitgestippeld om het leefklimaat te verbeteren. Een herziening van de indeling van het luchtruim zal ook leiden tot minder geluidshinder, verwacht Van Geel. Er moet een onafhankelijke kwartiermaker komen die aan de slag gaat met de voorstellen uit zijn advies.


De bekritiseerde Omgevingsraad Schiphol bestaat sinds begin 2015. Het is de voortzetting van de zogeheten Alders-tafel en de Commissie Regionaal Overleg Schiphol. Het advies van Van Geel komt op 16 december in Tweede Kamer aan de orde in een algemeen overleg over de toekomst van de luchtvaart in Nederland.